KİMYASALLARA İLİŞKİN AB REACH TÜZÜĞÜ MASAYA YATIRILDI
Avrupa Birliği’nin (AB) kimyasal maddelere ilişkin yeni politikasını oluşturan
Kimyasalların Kaydı, Değerlendirmesi, İzni ve Kısıtlamaları Tüzüğü (REACH
Tüzüğü), Çevre ve Orman Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü ile İspanya
Akdeniz Eylem Planı Temiz Üretim Bölgesel Faaliyet Merkezi’nin (CP/RAC)
Ankara’da düzenlediği seminerde masaya yatırıldı.
Seminerin açılışında konuşan Çevre Yönetimi Genel Müdürü Prof. Dr. Lütfi Akça,
kimyasalların üretimden bertarafına kadar geçen süreçte, etkin yönetimi ile
ilgili yeterli tedbirlerin alınmamasının, insan sağlığı ve çevre üzerinde
olumsuz etkiler oluşturduğunun altını çizdi. Bu etkilerin zaman zaman telafisi
olmayan durumlara yol açtığını ifade eden Akça, “Diğer taraftan, bu etkilerin
giderilmesi yönünde yapılan çevresel ve sağlık harcamaları da oldukça
maliyetlidir. Bu nedenle, özellikle son yıllarda kimyasalların etkin yönetimi
konusunda yapılan çalışmalar daha da önem ve hız kazanmıştır” dedi.
SANAYİCİYE ÖNEMLİ MALİYET GETİRECEK
AB’de 1 Haziran 2007’de yürürlüğe giren REACH Tüzüğü’nün, kimyasallara ilişkin
varolan birçok Tüzüğü ve Direktifi kendi bünyesinde topladığını belirten Akça,
şu bilgileri verdi:
“REACH
Tüzüğü, Avrupa Birliği’nde kimyasalların kaydını, risk değerlendirmesini ve bu
temelde kullanımlarını izne ve kısıtlamalara bağlayacak mekanizmalar oluşturmayı
öngörmektedir. REACH Tüzüğü ile insan sağlığı ve çevrenin yüksek seviyede
korunması, malların serbest dolaşımının sağlanması ve rekabetin artırılması
amaçlanmıştır. REACH Tüzüğü, kimyasalların risklerinin etkin yönetimi için
kapsamlı bir sistemi tanımlamakta olup devlette olan bazı yükümlüklerin
sanayicilere aktarılmasından dolayı sanayiye önemli maliyetler getirmektedir.”
REACH Tüzüğü’nün, AB’ye yapılan kimyasal ihracatını doğrudan etkilediğini,
bununla birlikte, Türkiye’nin Tüzüğü henüz uygulamamasından dolayı, yurtiçi
üretime ve AB dışına yapılan ihracata doğrudan bir etkisi bulunmadığını anlatan
Akça, “Ancak, ülkemizin Avrupa Birliği’ne katılım sürecinde ve Avrupa Birliği
ile aramızda tesis edilmiş bulunan Gümrük Birliği ilişkileri çerçevesinde
yürütülen mevzuat uyum çalışmaları kapsamında REACH Tüzüğü’nü
uyumlaştırdığımızda, REACH ile ilgili düzenlemelerin kimya sektöründeki üretim
ve ithalat faaliyetlerinde de uygulanması zorunlu hale gelecektir” diye konuştu.
Türkiye’nin REACH Tüzüğü’nün uygulanmasının insan sağlığı ve çevrenin korunması
açısından taşıdığı önemin bilincinde olduğunu kaydeden Akça, REACH Tüzüğü’nün
yürürlükten kaldırarak bünyesine aldığı kısıtlamalar ve güvenlik bilgi formları
ile ilgili direktiflerin kısmen uyumlaştırılarak, Türk mevzuatına aktarıldığını
bildirdi.
1 HAZİRAN 2013’TE BAŞLAYACAK
Çevre Yönetimi Genel Müdürü Akça, REACH Tüzüğü’nün mevzuat uyum çalışmaları
çerçevesinde, AB 2008 Mali İşbirliği kapsamında, kapasite geliştirmeye yönelik
bir proje önerisinde bulunulduğunu açıkladı. 2010 yılında başlaması öngörülen ve
2 yıl sürecek olan söz konusu projenin; idari ve teknik kapasitenin
arttırılması, kayıt ve envanter sisteminin geliştirilmesi, taslak mevzuatın ve
rehber dokümanların hazırlanması, eğitim programlarının ve bilgilendirme
seminerlerinin düzenlenmesi, Türkiye’de uygulanmasına yönelik etki analizinin
yapılması ve Ulusal Yardım Masası kurulması bileşenlerini içerdiğini belirten
Akça, “REACH Tüzüğü’nün 1 Haziran 2013 tarihinde ülkemizde uygulanmaya başlaması
öngörülmektedir” dedi.
REACH Tüzüğü’nün yanı sıra, kimyasallar mevzuatının diğer bir önemli bölümünü
“Kimyasalların Sınıflandırılması, Etiketlenmesi ve Ambalajlanması”nın
oluşturduğuna işaret eden Akça, 31 Aralık 2008’de yayımlanan ve Türk mevzuatına
da aktarılmış olan “Sınıflandırma, Etiketleme ve Ambalajlama - CLP” Tüzüğün
uyumlaştırılması amacıyla AB bir proje teklifi sunulduğunu bildirdi. Akça, 2010
yılında başlayacak olan proje kapsamında, mevzuat uyum çalışmalarının yanı sıra
ilgili kurum ve kuruluşlara kurumsal altyapıyı geliştirmeye yönelik eğitimler
verileceğini ve Ulusal Yardım Masası kurulacağını belirtti.
Bugünkü
seminerde, hem İspanya Yetkili Otoritesinin hem de sanayicisinin, REACH
Tüzüğü’nün ülkelerindeki uygulamalarına ilişkin tecrübelerini paylaşmalarının
oldukça önemli olduğu kanaatindeyim.
CP/RAC’nin,
Kalıcı Organik Kirleticilere ilişkin Stockholm Sözleşmesi’nin Bölgesel Merkezi
olarak onaylanmasından duyduğu memnuniyeti ifade eden Akça, “Ülkemiz de 12 Ocak
2009 tarihi itibariyle Stockholm Sözleşmesi’ne taraf olacaktır. Bu vesile ile
önümüzdeki 4 yıllık görev süresince, Stockholm Sözleşmesi’nin uygulanması
yönünde, iki ülke için de yararlı olacak ortak aktivitelerin
gerçekleştirilmesini beklediğimizi belirtmek istiyorum” dedi.